Het leven van Vernon - Virginie Despentes

Boekenclub

4/2016

Al het werk van Virginie Despentes, de vrouwelijke Houllebecq, is rauw. Zo ook Het leven van Vernon. Messcherp schetst ze een beeld van vijftigers die hun maatschappij zien veranderen.

De Franse beroepszwartkijker Michel Houellebecq heeft er sinds een tijdje een naarstige concurrent, of bondgenoot zo men wil, bij. Ze heet Virginie Despentes. In Frankrijk worden de twee voortdurend in één adem genoemd, zeker sinds Despentes’ nieuwste boek begin vorig jaar, nu in het Nederlands verschenen als deel I van Het leven van Vernon. Net als Houellebecq heeft Despentes (46) een reputatie hoog te houden. In haar debuut Baise-Moi (1994), in 1998 vertaald als Genaaid, trekken twee vrouwen zinloos moordend door Frankrijk, terwijl ze zich te goed doen aan drank, drugs en (hetero) seks. De Franse pers sprak er schande van. Het boek werd in 2000 verfilmd, maar in Frankrijk werd de vertoning verboden.

Recenter baarde Despentes opzien met haar feministische essay King Kong Theorie (2006), waarin de schrijver, die naar eigen zeggen meer lijkt op King Kong dan op Kate Moss, nog eens uitlegt waarom de moderne schoonheidscultus het waard is om tegen te rebelleren.

En nu is er dus Het leven van Vernon, haar lang verwachte ‘grote roman’ – nota bene het eerste deel van een trilogie. De Nederlandse titel is nog net iets minder uitnodigend dan de Franse titel (Vernon Subutex 1), maar laat dat geen beletsel zijn. Deze roman sprankelt, bruist en gromt, grijpt je bij je lurven en sleurt je in een razend tempo dwars door alle geledingen van de Franse maatschappij, die behoorlijk verrot is, afgaand op het kille beeld dat Despentes ervan schetst.

Hoofdpersoon Vernon Subutex runde in Parijs twintig jaar de platenzaak Revolver, totdat hij die noodgedwongen moest sluiten – die vermaledijde gratis downloadsites ook! Als hij ook de huur van zijn appartement niet meer kan opbrengen, belandt hij op straat, waarna hij aan een soort odyssee begint langs een heleboel oude vrienden, stuk voor stuk net zo gefrustreerd als hijzelf, in de hoopop een slaapplaats, een paar centen of gewoon wat steun. Zo zijn daar schrijver Xavier, een rechtse lul die dankzij zijn huwelijk met een rijke vrouw ver boven zijn stand leeft, voormalig pornoactrice Pam, ex-rockster Alex Bleach, diens ex-vriendin Lydia, de lompe filmproducent Laurent Dopalet en vele anderen.

Despentes weet, mede dankzij haar verleden als huisbediende, prostituee, rockjournalist en recensent van pornofilms, al deze verschillende types overtuigend neer te zetten, net als de wereldbeelden die ze erop nahouden. Ze schelden op alles, op de islam, op Roma’s, op de Joden, op extreemrechts, extreemlinks, popmuziek, op het feit dat alles tegenwoordig te koop is, zelfs op poezenfilmpjes. Alex Bleach, de enige van Vernons vriendenclub die succesvol werd, overlijdt vroeg in het boek aan een overdosis.

Vlak voordat hij dat doet, neemt hij nog een testament op, op video. Vernon zwerft met de videotape rond, en heeft daardoor zonder het te weten een schat in handen: een hoop mensen zijn op zoek naar de tape met het testament van zijn beroemde overleden vriend. Hierdoor heeft Het leven van Vernon ook het karakter van een thriller. Maar vooral schetst het een groots en meeslepend beeld van hoe de huidige generatie vijftigers, zowel de elite als de outcasts, met een mengeling van afkeer en verdriet aankijkt tegen een maatschappij die haar uit handen lijkt te zijn geglipt. Confronterende, maar messcherpe literatuur. Op naar de volgende twee delen.

Meer lezen? Je bestelt Het leven van Vernon hier in onze shop


bron foto
 
Door Arjan Reinders / 21-03-2016


Tijdelijke aanbieding
OPZIJ TOP 100
Gerelateerde producten
Aanmelden Nieuwsbrief
Elke week de nieuwste OPZIJ-artikelen in je mailbox? Meld je hier aan voor de gratis nieuwsbrief.