Vrouwen worden niet alleen dunner: ze verdwijnen
Door: Luuke Raaijmakers
Er valt veel slechts te zeggen over de schoonheidsidealen van de jaren negentig en nul. Een vrouw mocht ongeveer evenveel lichaamsvet hebben als een kamerplant en tijdschriften behandelden cellulitis alsof de politie er een plaats delict had afgezet. Maar kijk oude interviews terug en iets anders valt op: vrouwen wáren er wel.
Ze waren luid. Britney Spears lachte luidruchtig, Paris Hilton speelde een personage die niet algemeen gewaardeerd werd, Lindsay Lohan maakte publiekelijk ruzie en Jennifer Aniston had een kapsel waar een complete generatie een mening over had. Ze waren dun, zeker. Maar ze hoefden niet allemaal dezelfde vrouw te zijn. Zelfs in het tijdperk waarin maat zero bijna een toelatingseis voor Hollywood was, hadden sterren uitgesproken stijlen, energie en persoonlijkheden. In de jaren 2010 veranderde het lichaam, maar niet de aanwezigheid. Kim Kardashian, Rihanna en Nicki Minaj waren bepaald niet bang om ruimte in te nemen. Het nieuwe ideaal – grote borsten, grote billen, minuscule taille – was lichamelijk nauwelijks realistischer, maar cultureel heerste de girlboss: luid, veel, ambitieus, sexy en (soms) zelfs irritant.
Een halfjaarabonnement op OPZIJ (€ 41,50) met als cadeau het boek Wegwijzer voor nabestaanden van Marieke Henselmans
€ 41,50€ 41,50Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina
Een jaarabonnement op OPZIJ (€ 81,50) met als cadeau TWEE boeken van Hedy d’Ancona
€ 81,50€ 81,50Opties selecteren Dit product heeft meerdere variaties. Deze optie kan gekozen worden op de productpagina
Daarna leek er zowaar iets te breken. Lizzo werd wereldberoemd, plussize model Ashley Graham stond op covers en merken ontdekten plots dat vrouwen boven maat 38 ook kleding kopen. Body positivity beloofde niet dat iedereen zichzelf iedere ochtend naakt voor de spiegel moest toezingen, maar iets radicalers: misschien hoefde het vrouwenlichaam niet voortdurend gecorrigeerd te worden. Die revolutie blijkt achteraf kort te hebben geduurd. In de herfst/wintercollecties van 2026 analyseerde Vogue Business 7.817 looks: 97,6 procent werd gedragen door modellen in de categorie US 0-4. Slechts 0,3 procent was plus-size. Sinds 2023 is dat aandeel zelfs gehalveerd.
Maar interessanter is dat niet alleen de lichamen lijken te krimpen. Neem actrice Emma Stone. Kijk een interview uit haar Easy A-tijd en ze stuitert bijna door het beeld. Haar ex Andrew Garfield omschreef haar ooit als een shot espresso, alsof je in zonlicht baadde wanneer ze binnenkwam. Tegenwoordig ogen haar publieke optredens veel gereserveerder: kortere antwoorden, minder uitbundigheid, minder gelach, en meer stilte. Natuurlijk weten wij niet waarom Stone zich anders presenteert – mensen worden ouder, beroemder en misschien simpelweg minder enthousiast over hun honderdduizendste interview. Maar ze past wel binnen een breder nieuw ideaal. Want wie is de it-girl van nu? Hailey Bieber. Een vrouw met zo veel commerciële invloed dat een simpel lipproduct, manicure of smoothie binnen de kortste keren wordt gekopieerd. Maar vraag wat haar grote ideeën zijn, haar controversiële mening, haar politieke stokpaardje, of haar vreemde hobby. Het antwoord weet geen mens die enkel haar publieke verschijning kent. En niemand lijkt het te willen weten.
Dat is misschien geen toeval. Sociale media zijn veranderd van een plek waar je aandacht kon krijgen door vreemd te zijn, naar een economie waarin aandacht geld waard is. Het vroege TikTok zat vol chaotische filmpjes die aan het platform Vine deden denken, maar tegenwoordig domineren routines, esthetieken en eindeloos reproduceerbare formats. Onderzoek uit 2025 noemt dit platform taming: algoritmes belonen bepaalde schoonheidsnormen en presentatiestijlen, waarna gebruikers hun uiterlijk en gedrag daaraan aanpassen. Persoonlijke stijl kan op deze manier langzaam worden vervangen door wat aantoonbaar likes oplevert.
En het perfecte aan die nieuwe vrouw is: ze is fantastisch verkoopbaar. De clean girl doet pilates, drinkt matcha, draagt beige, koopt skincare en werkt voortdurend aan zichzelf. Onderzoek naar TikTok uit 2026 concludeert dat zulke algoritmische omgevingen gestileerde, consumeerbare vrouwelijkheid kunnen bevoordelen boven collectieve of politieke expressie. Daar komt nog iets bij: een mening hebben is riskant. Psychologisch onderzoek laat al jaren zien dat dominante of assertieve vrouwen een likability penalty kunnen krijgen die mannen veel minder treft. Voor een beroemdheid met miljoenen volgers en commerciële contracten is neutraliteit dus niet karakterloos. Het is een uitstekende bedrijfsstrategie.
Het nieuwe schoonheidsideaal is dus niet zozeer kleiner in kledingmaten, maar kleiner in alles. Vrouwen anno 2026 zijn stil, risicoloos, verkoopbaar en decoratief. Niet alleen een kleine taille, maar een klein risico. Geen vetrol, geen riskante grap, geen onflatterende foto, en geen uitgesproken mening. We hebben vrouwen jarenlang verteld dat ze niet te dik mochten zijn, maar nu lijkt de boodschap subtieler. Wees vooral jezelf. Zolang dat maar niet te veel ruimte inneemt.